Dedemsvaart, Van Dedemkerk

Foto’s: Michiel van ’t Einde © 2009

  • Het in 1868-1870 door Jan van Loo uit Zwolle gebouwde orgel is in 1938 door Van Leeuwen gerestaureerd en verbouwd. Gerrit Van Leeuwen reviseerde de windladen en de magazijnbalg. Ook breidde hij de omvang van het bovenwerk uit met een Gemshoorn 2′, vernieuwde de Trompet en plaatste een Nasard 2 2/3′ op de plek van de Vox Humana 8′. Op het pedaal heeft hij een pneumatische transmissie uit de Bourdon 16′ als Subbas geplaatst.
  • In 1955 volgde een tweede wijziging, opnieuw door Gerrit Van Leeuwen. De Cornet werd door een Sesquialter vervangen, de Bourdon 16′ door een Quintprestant 2 2/3′ en de Mixtuur werd opgeschoven en uitgebreid. De Fagot werd van plaats verwisseld met de Trompet, zodat de Fagot nu gedeeld was. Het bovenwerk is ook gewijzigd: de Viola di Gamba werd vervangen door een Prestant 2′ en de Nasard en Gemshoorn werden een octaaf opgeschoven tot een Quintfluit 1 1/3′ en een Sifflet 1′. De Clarinet is door een Dulciaan vervangen en tenslotte heeft Van Leeuwen een Cimbel II sterk toegevoegd. De baspijpen van de oude Bourdon 16′ kregen nu een plaats op een eigen mechanische lade voor het pedaal. Ook werd er een koppeling Pedaal – Bovenwerk aangelegd.
  • In 1972 reviseerde Verschueren het mechanische sleepladen-orgel. Zij hebben een nieuwe windlade voor het pedaal gemaakt en de Fagot 16′ opnieuw geïntoneerd. Op het pedaal plaatste Verschueren een nieuwe Octaaf 8′, terwijl er nog plaats op de nieuwe lade overbleef voor nog drie registers. De dispositie van het tweede klavier werd gedeeltelijk hersteld door de reconstructie van de Gemshoorn. In plaats van een Quint 2 2/3′ werd echter een Terts geplaatst.
  • Klaas Bolt was als adviseur bij de restauratie betrokken. In de jaren 1996-1997 heeft de firma Verschueren een nieuwe restauratie uitgevoerd, hierbij geadviseerd door Aart van Beek. De oorspronkelijke dispositie is grotendeels gereconstrueerd. Op 25 januari 1997 is het orgel weer in gebruik genomen.
  • Sinds de vorming van de PKN wordt de kerk Van Dedemkerk genoemd. De toonhoogte is a’ = 440 Hz. De stemmingstemperatuur is evenredig zwevend en de winddruk is 83 mm.

Dispositie:

Hoofdwerk: C – f3 Bourdon 16′ – 1870/1997, Praestant 8′, Holpijp 8′, Octaaf 4′, Openfluit 4′, Octaaf 2′, Mixtuur III-IV sterk – 1870/1997, Cornet V sterk (discant) – 1997, Fagot 16′ (gedeeld) – 1870/1997, Trompet 8′ – 1997.
Bovenwerk: C – f3 Praestant 8′ – C-H gecombineerd met Gedakt, Gedakt 8′, Viola da Gamba 8′ – 1875, Octaaf 4′ – 1997, Fluit 4′, Woudfluit 2′ – 1875, Clarinet 8′ – 1896, Tremulant.
Pedaal: C – d1 Subbas 16′ – 1948, Octaafbas 8′ – 1972.
Koppelingen: Manuaalkoppel (gedeeld), Pedaal – Manuaal I – 1955, Pedaal – Manuaal II – 1955.
Speelhulpen: Tremulant.

Vulstem Samenstelling
Mixtuur IV-V sterk (Hoofdmanuaal) C: 1 1/3′ – 1′ – 2/3′ – 1/2′. c°: 2′ – 1 1/3′ – 1′ – 2/3′. c’: 2 2/3′ – 2′ – 1 1/3′ – 1′. c”: 4′ – 2 2/3′ – 2′ – 1 1/3′ – 1′. c”’: 4′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′ – 1 1/3′.
Cimbel II sterk (Bovenmanuaal) C: 1/6′ – 1/8′. G: 1/4′ – 1/6′. c°: 1/3′ – 1/4′. g°: 1/2′ – 1/3′. c’: 2/3′ – 1/2′. g’: 1′ – 2/3′. c”: 1 1/3′ – 1′. g”: 2′ – 1 1/3′.