Leeuwarden, Grote- of Jacobijnerkerk, Hoofdorgel

Foto’s: Ad Fahner

Het orgel is gebouwd door Christian Müller, die het in 1727 voltooide in opdracht van het Leeuwarder stadsbestuur. Later zijn diverse wijzigingen aangebracht, de ingrijpendste in 1885. Orgelbouwer L. van Dam heeft toen een groot deel van de dispositie gewijzigd. In 1978 is door de firma Bakker & Timmenga uit Leeuwarden een grote restauratie uitgevoerd, waarbij het orgel grotendeels werd teruggebracht naar de oorspronkelijke staat. Het instrument heeft 38 registers, verdeeld over Hoofdwerk, Bovenwerk, Rugwerk en Pedaal.

De dispositie:

Hoofdwerk C-g3:  Rugwerk C-g3: Bovenwerk C-g3: Pedaal C-d1:
Praestant 16 Praestant 8 Baarpijp 8 Praestant 16
Octaaf 8 Holpijp 8 Quintadeen 8 Bourdon 16
Roerfluit 8 Octaaf 4 Viola di Gamba 8 Octaaf 8
Octaaf 4 Octaaf 2 Octaaf 4 Octaaf 4
Quint 3 Cornet 6 st. disc. Gemshoorn 4 Quint 3
Superoctaaf 2 Mixtuur 4-8 st. Nasard 3 Mixtuur 3 st.
Mixtuur 4-8 st. Sexquialter 2 st. Nagthoorn 2 Bazuin 16
Scherp 4-6 st. Trompet 8 Sexquialter 2-4 st. Trompet 8
Trompet 16   Cimbel 3 st. Trompet 4
Trompet 8   Dolceaan 8  
Vox Humana 8

Koppelingen: Pedaal – Hoofdwerk, Pedaal – Rugwerk, Rugwerk – Hoofdwerk.

Vulstem Samenstelling
Mixtuur IV-VIII sterk (Hoofdwerk) C: 2′ – 1 1/3′ – 1′ – 2/3′. c°: 2 2/3′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′. f°: 4′- 2 2/3′ – 2′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′. c’: 5 1/3′ – 4′ – 2 2/3′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′. c”: 8′ – 5 1/3′ – 4′ – 4′ – 2 2/3′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′.
Scherp IV-VI sterk (Hoofdwerk) C: 1′ – 2/3′ – 1/2′ – 1/3′. c°: 1 1/3′ – 1′ – 2/3′ – 1/2′. c’: 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′ – 2/3′. f’: 2′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′. c”: 2 2/3′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′.
Mixtuur IV-VIII sterk (Rugwerk) C: 1 1/3′ – 1′ – 2/3′ – 1/2′. c°: 2′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′ – 2/3′ – 2/3′. f°: 2 2/3′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′ – 1′ – 1′. c’: 2 2/3′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′. c”: 4′ – 4′ – 2 2/3′ – 2 2/3′ – 2′ – 2′ – 1 1/3′ – 1 1/3′.
Sesquialter II sterk (Rugwerk) C: 2 2/3′ – 1 3/5′.
Cimbel III sterk (Bovenwerk) C: 1/5′ – 1/6′ – 1/8′. F: 1/4′ – 1/5′ – 1/6′. c°: 2/5′ – 1/3′ – 1/4′. f°: 1/2′ – 2/5′ – 1/3′. c’: 4/5′ – 2/3′ – 1/2′. f’: 1′ – 4/5′ – 2/3′. c”: 1 3/5′ – 1 1/3′ – 1′. f”: 2′ – 1 3/5′ – 1 1/3′.
Sesquialter II-IV sterk (Bovenwerk) C: 2 2/3′ – 1 3/5′. c°: 2 2/3′ – 1 3/5′ – 1 3/5′. c’: 2 2/3′ – 2 2/3′ – 1 3/5′ – 1 3/5′.
Mixtuur III sterk (Pedaal) C: 2′ – 1 1/3′ – 1′.