Rijswijk (Zuid-Holland), Sint Bonifatiuskerk, koororgel 1

Foto’s: Michiel van ’t Einde © 2015

  • Gradus & Henricus Gradussen bouwden rond 1880 een klein mechanisch sleepladen-orgel voor de Sint Michaëlskerk in Dennenburg. Zij gebruikten deels ouder pijpwerk. In 1951 werd de kerk gesloten, en het orgel is door Vermeulen gereviseerd en overgebracht naar de kerk van Antonius Abt in Bokhoven. Vermeulen legde een vrij pedaal aan met een pneumatische Subbas 16′. De kas en het front werden ingrijpend gewijzigd.
  • Toen men in Bokhoven na de kerkrestauratie een fraai orgel van Mitterreiter uit 1790 kon kopen, werd het Gradussen-orgel te koop aangeboden. Organist Jos Laus heeft het laten aankopen en plaatste het als koororgel met hulp van vele vrijwilligers in Rijswijk (Zuid-Holland). Het orgel kreeg een nieuwe orgelkas in passende neogotische stijl. Verder werd de dispositie uitgebreid met een Cornet IV sterk (discant), afkomstig uit de voorraad van de firma Adema-Schreurs. Ook is er een nieuwe Viola di Gamba geplaatst, overigens met deels ook pijpwerk uit de voorraad van Adema. Het groot en klein octaaf van de Prestant 4′ was van zink, en is derhalve ook vervangen door nieuw pijpwerk van orgelmetaal. Tenslotte maakte men een nieuwe windlade voor het pedaal. Een bijzonderheid is dat de discant van de Cornet naar keuze op c’ of op cis’ kan beginnen. Op 27 november 1983 is het orgel in gebruik genomen in Rijswijk.
  • In 1997/1998 breidde organist Jos Laus het instrument uit tot een tweeklaviers-orgel. Hij gebruikte veel 19e eeuw pijpwerk. De speeltafel is afkomstig van het Maarschalkerweerd-orgel van de kerk van het Allerheiligst Sacrament in Amsterdam uit 1904. Het orgel werd hierna op 11 oktober 1998 weer in gebruik genomen.

Dispositie:

Hoofdwerk: C – g3 Bourdon 16′, Prestant 8′, Violon 8′, Roerfluit 8′, Fluit Harmonique 8′, Octaaf 4′, Fluit 4′, Octaaf 2′, Mixtuur III-V sterk, Cornet IV sterk (discant), Trompet 8′.
Positief (in zwelkast): C – g3 Bourdon 8′, Viola di Gambe 8′, Vox Céleste 8′, Salicet 4′, Nasard 3′, Piccolo 2′, Terts 1 3/5′, Larigot 1 1/3′, Fagot-Hobo 8′, Vox Humana 8′, Klaroen 4′, Tremulant.
Pedaal: C – f1 Subbas 16′, Gedektbas 8′, Fagot 16′.
Couplers: Hoofdwerk – Positief, Pedaal – Hoofdwerk, Pedaal – Positief.