Foto’s: © Wijnand Klaver
De Waalse Kerk van Arnhem is in 1404 gebouwd als kapel bij het Agnietenklooster. Na de reformatie werd het gebouw in gebruik genomen als Waalse Kerk. De firma E. Leichel & Zn. bouwde in 1898 een nieuw orgel voor de kerk met 7 stemmen, 1 manuaal en een aangehangen pedaal. Bij de slag om Arnhem in 1944 werd de Waalse Kerk volledig verwoest, waarbij ook het Leichel-orgel verloren ging. In Nijmegen was de Waalse Kerk ook volledig verwoest, maar daar was het orgel voortijdig gered, omdat het elders lag opgeslagen. De kerk in Nijmegen werd niet meer opgebouwd. Het orgel van Louis en Philippe König (Carl Philipp en Ludwig) uit 1777 verkeerde niet meer helemaal in de oorspronkelijke staat.
De firma Bätz & Co. heeft omstreeks 1900 waarschijnlijk de Quint 3′ vervangen door een Viola di Gamba 8′. Bij een restauratie door de de firma G. van Leeuwen, onder advies van A. Bouman, in de jaren 1939/1940 werd de Mixtuur opgeschoven tot een tertsmixtuur. De Basson werd op een kantsleep geplaatst, zodat een nieuwe Roerquint 3′ kon worden geplaatst. König bouwde het orgel met in het groot octaaf van de Bourdon 16′ pijpen op 10 2/3′ lengte. Waarschijnlijk is door Van Leeuwen het groot octaaf vervangen door 16′-pijpwerk.
Na de Tweede Wereldoorlog werd het orgel eerst opgebouwd in de Mariënburgkapel in Nijmegen, die tijdelijk door de Hervormde Gemeente werd gebruikt. Het stond daarna nog enige tijd in de Grote of Sint Stevenskerk in Nijmegen. In 1958 plaatste L. Verschueren Orgelbouw het over naar Arnhem zonder grote wijzigingen. In 1988 is het instrument grondig gerestaureerd door de firma Verschueren. Hierbij is de oorspronkelijke dispositie hersteld. Ook het groot octaaf van de Bourdon werd weer in oude staat teruggebracht. Adviseurs bij de restauratie waren Hans Kriek en Aart van Beek, die het gerestaureerde orgel ook hebben ingespeeld.
MANUAAL (C – f3) 54 TOETSEN: Bourdon 16′ – C-H 10 2/3′, Praestant 8′ (discant), Holpijp 8′, Flauto Traverso 8′ (discant), Praestant 4′, Quint 3′, Octaaf 2′, Mixtuur IV sterk, Basson 8′ (bas), Trompet 8′ (discant), Tremulant.
PEDAAL (C – f°) 18 TOETSEN: Aangehangen.
| VULSTEM: | SAMENSTELLING: |
| Mixtuur IV sterk | C: 1′ – 2/3′ – 1/2′ – 1/3′. c°: 2′ – 1 1/3′ – 1′ – 2/3′. c’: 4′ – 2 2/3′ – 2′ – 1 1/3′. c”: 5 1/3′ – 4′ – 2 2/3′ – 2′. |