Ettenheim, Katholische Pfarrkirche Sankt Bartholomäus

Foto’s: Bram Luteyn © 2025

In de jaren 1772-1776 bouwde Ferdinand Stieffell zijn eerste grote orgel voor de Katholische Pfarrkirche Sankt Bartholomäus in Ettenheim (Baden-Württemberg) Duitsland. Het instrument werd in de negentiende eeuw verschillende keren gerepareerd. In de jaren 1873-1875 volgde ingrijpende verbouwingswerkzaamheden door Johann Heinrich Schaefer. In 1898 vergrootte August Merklin het orgel. In 1917 werden de frontpijpen gevorderd en omgesmolten vanwege oorlogsdoeleinden. Een paar jaar later viel het doek definitief voor het oude binnenwerk, toen Friedrich Wilhelm Schwarz in 1922 een nieuw pneumatisch orgel in de oude kas had geplaatst. In de jaren 1971-1973 bouwde Peter Vier een nieuw binnenwerk met mechanische sleepladen, 43 stemmen, 3 manualen en een vrij pedaal in de historische kas.

Dispositie:

HAUPTWERK (C – f3) DELING TUSSEN b°/c’ (54 TOETSEN): Bourdon 16′, Principal 8′, Gamba 8′, Coppel 8′, Floet 8′ ( f°-f”’), Praestant 4′, Floet 4′, Quint 3′, Octav 2′, Terz 1 3/5′, Larigot 1 1/3′, Cornet 5 fach (a°–f”’), Mixtur 4 fach (1′), Trompet 8′ (D), Fagot Baß 8′ (B), Clairon 4′.
POSITIV (C – f3) 54 TOETSEN: Salicional 8′, Bourdon 8′, Principal 4′, Holzfloet 4′, Nazard 2 2/3′, Flageolet 2′, Terz 1 3/5′, Sifflet 1′, Cymbal 3 fach (1/2′), Cromhorn 8′, Tremulant.
ECHO (C – f3) 54 TOETSEN: Bourdon 8′, Rohrfloet 4′, Nazard 2 2/3′ (c°-f”’), Doublette 2′, Terz 1 3/5′ (c°-f”’), Flageolet 1′, Hautbois 8′ (f°-f”’), Vox Humana 8′.
PEDAL (C – f1) 30 TOETSEN: Violonbaß 16′, Subbaß 16′, Octavbaß 8′, Quintbaß 5 1/3′, Mixturbaß 3 fach (4′), Bombard 16′, Posaun 8′, Clairon 4′.
KOPPELINGEN: Koppelmanual Hauptwerk – Positiv, Pedal – Hauptwerk, Pedal – Positiv.