Foto’s: Sjaak van Loo © 2025
De orgelkas van het hoofdorgel van de Église Sainte-Waudru in Mons is omstreeks 1780 gemaakt. Deze werd gebouwd voor het orgel van de abdijkerk van Cambron-Casteau. De abdij werd voorgoed gesloten na de Franse revolutie. Het orgel is verkocht en opgeslagen. Pas in 1810-1811 is het orgel in de Église Collégiale Sainte-Waudru in Mons (Hainaut/Henegouwen) België, geplaatst, door François Joseph Eugène Ermel. In de loop der jaren is het instrument herhaaldelijk omgebouwd en veranderd. Er volgde in 1920 een complete vernieuwing door de firma Daems-De Vis. Het rugpositief werd leeggehaald, er werd nieuwe pneumatische tractuur aangelegd in pneumatiek en de dispositie werd drastisch gewijzigd.
In 1952 bouwde de firma Delmotte een nieuw hoofdorgel in de oude kassen. De windlade van het Grand Orgue van Daems-De Vis werd opnieuw gebruikt. Op 21 december werd het instrument gewijd, waarna het werd bespeeld door Emile De Backer en Maurice Guillaume.
In 1970 reviseerde Georges Delmotte het orgel. Daarbij wijzigde hij de Gambe 8′ van het Grand Orgue in een Doublette en de Principal 8′ van het Positif in een Principal 4′. Verder werd het Positif uitgebreid met een Cymbale. De Principal is in 1995 door de firma Delmotte weer hersteld naar een achtvoets register.
Het binnenwerk is in de jaren 2014 afgebroken en vervangen door een technische nieuwbouw door de firma Thomas in samenwerking met de firma Klais, dat groter is dan het orgel uit 1952. Luc De Vos was adviseur bij de werkzaamheden. De mechanieken zijn opnieuw aangelegd, met mechanische toetstractuur, elektrische registertractuur, nieuwe sleepladen en een moderne elektrische Setzer-installatie voor de vrije combinaties. In 2017 is het instrument opgeleverd. Het heeft 76 (61) stemmen, 4 manualen en een vrij pedaal. Het pedaalklavier is concaaf.
Dispositie:
GRAND ORGUE (C – a3) 58 TOETSEN: Montre 16′, Bourdon 16′, Montre 8′, Bourdon 8′, Prestant 4′, Flutte 4′, Doublette 2′, Cornet 5 rangs, Mixture 6-8 rangs, Plein Jeu 3-1 rangs, Trompette 8′, Basson Hautbois 8′, Clairon 4′, Chamade 8′ – gereserveerd.
POSITIF (C – a3) 58 TOETSEN: Montre 8′, Bourdon 8′, Prestant 4′, Flutte 4′, Nazar 2 2/3′, Doublette 2′, Tierce 1 3/5′, Larigot 1 1/3′, Super-Octave 1′, Fourniture 3 rangs, Cimbal 3 rangs, Trompette 8′ (B/D), Cromhorne 8′ (B/D), Voix Humaine 8′, Tremblant Doux, Chamade 8′ – gereserveerd.
RÉCIT EXPRESSIF (C – a3) 58 TOETSEN: Bourdon 16′, Salicional 8′, Flûte Large 8′, Dulciana 8′, Voix Céleste 8′, Prestant 4′, Viole 4′, Flûte Octaviante 4′, Nazard 2 2/3′, Octavin 2′, Tierce 1 3/5′, Septième 1 1/7′, Plein-Jeu 4-5 rangs, Trompette 16′, Trompette Harmonique 8′, Basson Hautbois 8′, Voix Humaine 8′ – gereserveerd, Clairon 4′, Trémolo.
SOLO (C – a3) 58 TOETSEN: Principal 16′, Principal 8′, Gambe 8′, Flûte Harmonique 8′, Principal 4′, Quinte 3′, Grande Fourniture 1 rang, Cornet 5 rangs, Bombarde 16′ (B/D), Trompette Harmonique 8′, Chamade 8′ – gereserveerd.
PÉDALE (C – f1) 30 TOETSEN: Contrebasse 32′ – acoustique, Sousbasse 32′, Contrebasse 16′, Montre 16′ – du Grand Orgue, Sousbasse 16′ – extension, Basse 8′ – extension, Bourdon 16′ – du Récit, Flutte 8′, Flûte 8′ – du Récit, Octave 4′ – extension, Flutte 4′, Bombarde 32′, Bombarde 16′ – extension, Trompette 16′ – du Récot, Trompette 8′, Clairon 4′, Chamade 8′ – gereserveerd, Chamade 4′ – gereserveerd.
KOPPELINGEN: Accouplement du Positif au Grand Orgue, Accouplement du Récit au Grand Orgue, Accouplement du Récit au Grand Orgue en 16′, Accouplement du Récit au Grand Orgue en 4′, Accouplement du Solo au Grand Orgue, Accouplement du Solo au Grand Orgue en 4′, Accouplement du Grand Orgue au Positif, Accouplement du Récit au Positif, Accouplement du Récit au Positif en 16′, Accouplement du Récit au Positif en 4′, Accouplement du Solo au Positif, Accouplement du Solo au Positif en 4′, Accouplement du Récit au Récit en 16′, Accouplement du Solo au Solo en 4′, Tirasse Grand Orgue, Tirasse Positif, Tirasse Récit, Tirasse Récit en 4′, Tirasse Solo.
SPEELHULPEN: 40.000 Combinaisons, Tutti, Crescendo, Annulateur Anches.